ปี 2569 ถูกมองว่าเป็นปี “ม้าติดหล่ม” ขยับตัวลำบาก ทั้งการเมืองโลกผันผวน เศรษฐกิจชะลอตัว คาดจีดีพีประเทศไทยเติบโต 1.5 – 2.5% ปีนี้จึงไม่ใช่ปีที่เติบโตได้ง่ายนัก เป็นปีที่ต้องทำธุรกิจอย่างระมัดระวัง
อีกทั้ง AI กำลังเข้ามาแทนที่แรงงาน ในปี 2569 มีการใช้ Agentic AI ที่คิดและตัดสินใจแทนมนุษย์มากขึ้น ไม่ใช่แค่เป็นเครื่องมือ (tool) การตลาด เพื่อตอบสนองพฤติกรรมผู้บริโภคที่เปลี่ยนเร็วมากขึ้น
คำถามคือธุรกิจและตัวเราควรเตรียม “ทักษะ” ใดให้พร้อมรับมือ
ผศ.ดร.เอกก์ ภทรธนกุล หัวหน้าภาควิชาการตลาด คณะพาณิชยศาสตร์และการบัญชี จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย สรุป 5 ทักษะสำคัญที่คนทำธุรกิจ “ต้องมี” ในวันที่ AI ยังทำแทนไม่ได้ ดังนี้
1. Resilience – ต้องทำตัวให้เหมือนตุ๊กตาล้มลุก นั่นคือ ล้มแล้วลุกขึ้นใหม่ให้ไว การจะลุกให้ไวต้องทำใจให้เก่ง
– วิธีการทำใจ เพื่อสร้างกำลังใจให้ลุกขึ้นไว เช่น หากมองว่าจีดีพีไทยโตต่ำ แต่หากดูประเทศอื่นๆ ก็มีแย่กว่านี้ อย่างตัวเลขจีดีพีประเทศพัฒนาแล้วบางประเทศกำลังติดลบ
– กรณีเศรษฐกิจปีนี้มองว่ายังชะลอตัว จากปี 2567 เผาหลอก ปี 2568 เผาจริง ปี 2569 เผาเกรียม แต่ก็เคยมีปีที่แย่กว่านี้ อย่างปีโควิด เรียกว่าเผาไหม้ มาแล้ว ที่เห็นได้ชัดจากนักท่องเที่ยวต่างชาติ 40 ล้านคน ปีโควิดเหลือ 4 แสนคน แรงงานในหลายธุรกิจถูกเลิกจ้าง เพราะฉะนั้นปีนี้ไม่ว่าจะเจอสถานการณ์ใด “ต้องลุกเร็ว”
2. Agility – ทำธุรกิจให้เพรียว หมายถึง ใช้เวลานี้สำรวจต้นทุนธุรกิจที่ไม่จำเป็น
– ในช่วงที่เศรษฐกิจเติบโต องค์กรขนาดใหญ่ในประเทศไทย ไม่ว่าจะเป็น SCG, PTT ต่างรุกขยายธุรกิจจำนวนมาก แต่ในวันที่เศรษฐกิจโตยาก ก็ปรับองค์กรเน้น Core Business ในสิ่งที่ถนัดและเป็นเลิศ เรียกว่าเป็นการ “จำศีล” สร้างความแข็งแกร่งในองค์กร เพื่อรอเวลาสัญญาณเศรษฐกิจกลับมาเติบโต จากนั้นก็สามารถขยายธุรกิจใหม่ๆ ได้อีก
3. Relationship – สร้างความสัมพันธ์ที่ดีกับลูกค้าและลูกน้อง
– การใช้ความเป็นมนุษย์เพื่อสร้างความสัมพันธ์เป็นเพื่อนที่ดีของลูกค้าและลูกน้อง เป็นสิ่งที่ AI ยังทำได้ไม่ดีเท่าคน การทำ CRM (Customer Relationship Management) การบริหารความสัมพันธ์ลูกค้า สามารถใช้เป็นฐานทำให้เกิดการบริหารประสบการณ์ (Experience) เอนเกจเมนต์ และแฟนด้อม ในธุรกิจที่พนักงานขายมีทักษะสร้างความสัมพันธ์ที่ดีกับลูกค้าได้ดี ลูกค้าจะเชื่อใจและมั่นใจในพนักงานขาย และหากพนักงานขายลาออกลูกค้าก็อาจจะตามไปด้วย
4. Leadership – เพิ่มทักษะความเป็นผู้นำในการทำงาน โดยเฉพาะเรื่องการตัดสินใจ การสื่อสาร และการจัดการ
– แม้ปัจจุบันเริ่มใช้งาน Agentic AI ที่คิดและตัดสินใจแทนมนุษย์มากขึ้น แต่ยังไม่ถึงขั้นสั่งงาน ดังนั้นคนทำงานต้องมีทักษะสั่งงาน กำหนดงาน เป็นผู้นำในการทำงาน โดยเรียนรู้จากผู้นำที่ดี วิธีการตัดสินใจ การสื่อสาร การบริหารจัดการ ซึ่งเป็นศิลปะที่ลึกซึ้ง โดยศึกษาและปฎิบัติจริง เพื่อสร้างความแตกต่างจาก AI (ในช่วงระยะสั้นนี้ เพราะอนาคตยังไม่รู้ว่า Agentic AI จะเข้ามาทำงานอย่างเต็มประสิทธิภาพเมื่อไหร่)
5. Moral – มีมารยาทและจริยธรรมในจังหวะและเวลาและที่ถูกต้อง
– AI ที่เป็นวิทยาศาสตร์ แต่บางเรื่องของจริยธรรม มารยาท เป็นสิ่งที่ความเป็นมนุษย์ยังตัดสินใจได้ดี จึงเป็นความแตกต่างจาก AI
– AI มีความสามารถให้ข้อมูลได้อย่างรวดเร็ว ขณะที่ความเป็นมนุษย์ จะรู้จังหวะและช่วงเวลาที่เหมาะสมในการสื่อสาร รู้ว่าบางจังหวะอาจไม่เหมาะสม ต้องรอดูอารมณ์ จังหวะ กาลเทศะ มารยาทแต่ละชุมชน สังคม และบุคคลแตกต่างกัน มารยาทและกาลเทศะ ต้องมาในเวลา จังหวะ กลุ่มคน และเรื่องราวที่ถูกต้อง
เทคโนโลยี AI เรียนรู้และพัฒนาการได้อย่างรวดเร็ว วันหนึ่งต้องทำสิ่งต่างๆ ที่มนุษย์ทำได้ แต่วันนี้ยังทำไม่ได้ เราจึงต้องเรียนรู้ทักษะต่างๆ เหล่านี้ ที่ AI ยังทำแทนไม่ได้ เพื่อสร้างความแตกต่าง
อ่านเพิ่มเติม